اعاده حیثیت

ساناز کشوردوست | ۰۴ شهریور ۱۴۰۰
اعاده حیثیت

درخصوص اعاده حیثیت یا به زبان عامیانه آن، ادعای شرف، باید گفت در برخی از پرونده ها که موضوع آنها نیز عمدتا اختلاف های جزئی و انتقامجویی بوده، ممکن است پای دو طرف دعوا به دادسرا باز شده و منجر به طرح شکایت کیفری در داسرا گردد که در نتیجه آن باعث می شود در اذهان خویشان و آشنایان نوعی نگاه منفی به طرف مقابل به وجود آید. جبران این سوءبرداشت کار آسانی نیست؛ اولا رسیدگی به پرونده در دادسرا و دادگاه زمانی به درازا می کشد که این خود در تشدید نگاه منفی آشنایان موثر است و ثانیا بعد از اینکه متهم برائت حاصل کرد، همه به این رای دسترسی ندارند و ممکن است از آن مطلع نشوند. این اصطلاح به مفهوم اعاده یا بازگرداندن وضع افراد از باب تنزل حیثیت و موقعیت اجتماعی ناشی از طرح شکایت ناروا به حالت سابق است. برای اعاده حیثیت شخصی که با طرح شکایت واهی اعتبار او در جمع خویشان و دوستان خدشه دار شده است، دو راه وجود دارد، یک راه کیفری و یک راه حقوقی. 1-طرح شکایت افترا (راه کیفری): طبق قانون مجازات اسلامی در صورتی که شخصی مقرضانه و با علم به عدم انجام، عمل مجرمانه ای را به دیگری نسبت دهد و نتواند انجام آن عمل را توسط شخص به اثبات برساند و در نتیجه دعوی منتهی به قرار منع تعقیب و یا حکم برائت مشتکی عنه گشته و این قرار یا حکم قطعی گردد، شخص مشتکی عنه می تواند تحت عنوان افترا شکایت نموده و چنانچه جرم افترا ثابت شود، مفتری (فردی که که شکایت واهی مطرح کرده است) مجازات خواهد شد و بدین ترتیب حیثیت لکه دار شده افراد جبران می گردد. 2-جبران خسارت معنوی و دادخواست (راه حقوقی): در قانون مسئولیت مدنی تاکید شده است، هرکس بدون مجوز قانونی عمدا یا در نتیجه بی احتیاطی به جان یا سلامتی یا مال یا آزادی یا حیثیت یا شهرت تجارتی یا به هر حق دیگر که به موجب قانون برای افراد ایجاد گردیده، لطمه ای وارد نماید که موجب ضرر مادی یا معنوی دیگری شود مسئول جبران خسارت ناشی از عمل خود است. در نتیجه ضرر معنوی به صراحت در این ماده از قانون مسئولیت مدنی قابل جبران اعلام شده است و این ماده می تواند مستندی برای دادگاه ها باشد تا با صدور رای به جبران خسارت معنوی وارد شده به افراد، از آنها در مقابل طرح شکایت های واهی و بدون پشتوانه حمایت نماید. اما متاسفانه در رویه قضایی تمایل چندانی به صدور رای برای جبران خسارت معنوی کسانی که با طرح شکایت واهی خسارت دیده اند، وجود ندارد.

  • حقوقی
  • کیفری
  • اعاده حیثیت
  • افترا
  • حکم براِِئت
  • مسئولیت مدنی
  • خسارت معنوی